Adolf Hitler
English: Adolf Hitler

  • adolf hitler
    ingekleurde portretfoto van adolf hitler in 1933
    ingekleurde portretfoto van adolf hitler in 1933
    geboren 20 april 1889
    braunau am inn, oostenrijk-hongarije
    overleden 30 april 1945
    berlijn, nazi-duitsland
    politieke partij nsdap
    partner eva braun
    beroep politicus
    auteur
    kunstschilder
    militair (gefreiter)
    handtekening handtekening
    führer van nazi-duitsland
    aangetreden 2 augustus 1934
    einde termijn 30 april 1945
    voorganger paul von hindenburg
    (als rijkspresident)
    opvolger karl dönitz
    (als rijkspresident)
    rijkskanselier van nazi-duitsland
    aangetreden 30 januari 1933
    einde termijn 30 april 1945
    vicepremier(s) franz von papen (1933-1934)
    president paul von hindenburg (1933-1934)
    voorganger kurt von schleicher
    opvolger joseph goebbels
    rijksstadhouder van pruisen
    aangetreden 30 januari 1933
    einde termijn 30 januari 1935
    voorganger geen (positie gecreëerd)
    opvolger geen (positie opgeheven)
    portaal  portaalicoon   politiek
    tweede wereldoorlog
    hitler in 1935
    woonhuis hitler in leonding

    adolf hitler (braunau am inn, 20 april 1889berlijn, 30 april 1945) was een in oostenrijk geboren duits politicus en de leider van de nationaalsocialistische duitse arbeiderspartij (nsdap). hij was rijkskanselier van duitsland van 30 januari 1933 tot aan zijn overlijden en staatshoofd (als führer en rijkskanselier) van 2 augustus 1934 tot eveneens aan zijn dood. hitler is het meest bekend om zijn centrale leidende rol in de opkomst van de duitse variant van het, oorspronkelijk italiaanse, fascisme in duitsland (het nationaalsocialisme), de tweede wereldoorlog en de holocaust.

    hitler veranderde duitsland van een beginnende democratie, de weimarrepubliek, in een totalitaire staat met hemzelf als de absolute dictator, die elke tegenstand tegen zijn regime op meedogenloze wijze de kop indrukte. tegenstanders werden opgesloten in concentratiekampen of, zoals ernst röhm, vermoord. vanaf het begin was hitlers politiek gebaseerd op gebruik van geweld en terreur door middel van de sturmabteilung (sa) en later de schutzstaffel (ss). hitlers streven om de vernederingen van de vrede van versailles (1919) voor duitsland ongedaan te maken en zijn expansiepolitiek om lebensraum voor duitsland te creëren, leidden tot het begin van de tweede wereldoorlog. een ander kenmerk van hitlers politiek was zijn extreem-racistische nazi-ideologie waarbij een ras van als arisch beschouwde übermenschen moest worden gecreëerd. dat leidde tot de systematische uitroeiing van miljoenen die als untermenschen gezien werden, zoals joden, maar ook slavische volkeren, roma, gehandicapten en andere niet-joodse slachtoffers van het naziregime, in de holocaust. toen duidelijk was dat duitsland de oorlog verloor gaf hitler de opdracht dat het duitse volk tot het bittere einde moest vechten en dat de nazi's de duitse industriële complexen moest vernietigen. zelf pleegde hij in zijn ondergrondse bunker in berlijn zelfmoord. aan het einde van zijn regering lagen duitsland en een groot deel van europa in puin en waren er tientallen miljoenen doden te betreuren.

    hitler was een gedecoreerde veteraan van de eerste wereldoorlog. in 1919 werd hij lid van de voorloper van de nazipartij (dap) en in 1921 werd hij de leider van de nsdap. in 1923 pleegde hij een poging tot staatsgreep, bekend als de bierkellerputsch bij de bürgerbräukellerbierhal in münchen. de mislukte staatsgreep leidde tot de opsluiting van hitler, een periode waarin hij zijn memoires, mein kampf, schreef. na zijn vrijlating in 1924 kreeg hij steeds meer steun onder de duitse kiezers. hitler promootte pangermanisme, antisemitisme en anticommunisme met charismatische redevoeringen en propaganda. hij werd in 1933 tot rijkskanselier benoemd en transformeerde de weimarrepubliek in het derde rijk, een eenpartijdictatuur gebaseerd op de totalitaire en autocratische ideologie van het nationaalsocialisme.

    het was duidelijk de bedoeling van hitler om in europa een nieuwe orde van absolute nazi-duitse hegemonie te vestigen. zijn buitenlandse en binnenlandse politiek had tot doel lebensraum te scheppen voor wat hij zag als het "arische ras". dit vereiste de herbewapening van duitsland, wat leidde tot de bezetting van het tsjechische deel van tsjecho-slovakije en de invasie van polen door de wehrmacht in 1939. zo begon de tweede wereldoorlog in europa.

    onder leiding van hitler bezetten duitse troepen en hun europese bondgenoten tussen 1940 en 1943 het grootste deel van europa en noord-afrika. vanaf 1943 drongen de geallieerde legers de duitsers weer terug en versloegen en bezetten ten slotte duitsland in 1945. hitlers bewind leidde tot tientallen miljoenen doden waaronder de systematische moord op miljoenen burgers, waaronder ongeveer zes miljoen joden en tussen de 500.000 en 1.500.000 roma.

  • kort levensoverzicht
  • levensloop
  • nasleep
  • schuldvraag omtrent de holocaust
  • verklaringen voor het politieke succes van hitler
  • literatuur
  • hitler in fictie
  • zie ook
  • externe link
  • voetnoten met bronvermeldingen
  • voetnoten met aanvullende opmerkingen
  • bronnen

Adolf Hitler
Ingekleurde portretfoto van Adolf Hitler in 1933
Ingekleurde portretfoto van Adolf Hitler in 1933
Geboren 20 april 1889
Braunau am Inn, Oostenrijk-Hongarije
Overleden 30 april 1945
Berlijn, nazi-Duitsland
Politieke partij NSDAP
Partner Eva Braun
Beroep Politicus
Auteur
Kunstschilder
Militair (Gefreiter)
Handtekening Handtekening
Führer van nazi-Duitsland
Aangetreden 2 augustus 1934
Einde termijn 30 april 1945
Voorganger Paul von Hindenburg
(als Rijkspresident)
Opvolger Karl Dönitz
(als Rijkspresident)
Rijkskanselier van nazi-Duitsland
Aangetreden 30 januari 1933
Einde termijn 30 april 1945
Vicepremier(s) Franz von Papen (1933-1934)
President Paul von Hindenburg (1933-1934)
Voorganger Kurt von Schleicher
Opvolger Joseph Goebbels
Rijksstadhouder van Pruisen
Aangetreden 30 januari 1933
Einde termijn 30 januari 1935
Voorganger Geen (positie gecreëerd)
Opvolger Geen (positie opgeheven)
Portaal  Portaalicoon   Politiek
Tweede Wereldoorlog
Hitler in 1935
Woonhuis Hitler in Leonding

Adolf Hitler (Braunau am Inn, 20 april 1889Berlijn, 30 april 1945) was een in Oostenrijk geboren Duits politicus en de leider van de Nationaalsocialistische Duitse Arbeiderspartij (NSDAP). Hij was rijkskanselier van Duitsland van 30 januari 1933 tot aan zijn overlijden en staatshoofd (als Führer en rijkskanselier) van 2 augustus 1934 tot eveneens aan zijn dood. Hitler is het meest bekend om zijn centrale leidende rol in de opkomst van de Duitse variant van het, oorspronkelijk Italiaanse, fascisme in Duitsland (het nationaalsocialisme), de Tweede Wereldoorlog en de Holocaust.

Hitler veranderde Duitsland van een beginnende democratie, de Weimarrepubliek, in een totalitaire staat met hemzelf als de absolute dictator, die elke tegenstand tegen zijn regime op meedogenloze wijze de kop indrukte. Tegenstanders werden opgesloten in concentratiekampen of, zoals Ernst Röhm, vermoord. Vanaf het begin was Hitlers politiek gebaseerd op gebruik van geweld en terreur door middel van de Sturmabteilung (SA) en later de Schutzstaffel (SS). Hitlers streven om de vernederingen van de Vrede van Versailles (1919) voor Duitsland ongedaan te maken en zijn expansiepolitiek om Lebensraum voor Duitsland te creëren, leidden tot het begin van de Tweede Wereldoorlog. Een ander kenmerk van Hitlers politiek was zijn extreem-racistische nazi-ideologie waarbij een ras van als Arisch beschouwde übermenschen moest worden gecreëerd. Dat leidde tot de systematische uitroeiing van miljoenen die als untermenschen gezien werden, zoals Joden, maar ook Slavische volkeren, Roma, gehandicapten en andere niet-Joodse slachtoffers van het naziregime, in de Holocaust. Toen duidelijk was dat Duitsland de oorlog verloor gaf Hitler de opdracht dat het Duitse volk tot het bittere einde moest vechten en dat de nazi's de Duitse industriële complexen moest vernietigen. Zelf pleegde hij in zijn ondergrondse bunker in Berlijn zelfmoord. Aan het einde van zijn regering lagen Duitsland en een groot deel van Europa in puin en waren er tientallen miljoenen doden te betreuren.

Hitler was een gedecoreerde veteraan van de Eerste Wereldoorlog. In 1919 werd hij lid van de voorloper van de nazipartij (DAP) en in 1921 werd hij de leider van de NSDAP. In 1923 pleegde hij een poging tot staatsgreep, bekend als de Bierkellerputsch bij de Bürgerbräukellerbierhal in München. De mislukte staatsgreep leidde tot de opsluiting van Hitler, een periode waarin hij zijn memoires, Mein Kampf, schreef. Na zijn vrijlating in 1924 kreeg hij steeds meer steun onder de Duitse kiezers. Hitler promootte pangermanisme, antisemitisme en anticommunisme met charismatische redevoeringen en propaganda. Hij werd in 1933 tot rijkskanselier benoemd en transformeerde de Weimarrepubliek in het Derde Rijk, een eenpartijdictatuur gebaseerd op de totalitaire en autocratische ideologie van het nationaalsocialisme.

Het was duidelijk de bedoeling van Hitler om in Europa een Nieuwe Orde van absolute nazi-Duitse hegemonie te vestigen. Zijn buitenlandse en binnenlandse politiek had tot doel Lebensraum te scheppen voor wat hij zag als het "Arische ras". Dit vereiste de herbewapening van Duitsland, wat leidde tot de bezetting van het Tsjechische deel van Tsjecho-Slovakije en de invasie van Polen door de Wehrmacht in 1939. Zo begon de Tweede Wereldoorlog in Europa.

Onder leiding van Hitler bezetten Duitse troepen en hun Europese bondgenoten tussen 1940 en 1943 het grootste deel van Europa en Noord-Afrika. Vanaf 1943 drongen de geallieerde legers de Duitsers weer terug en versloegen en bezetten ten slotte Duitsland in 1945. Hitlers bewind leidde tot tientallen miljoenen doden waaronder de systematische moord op miljoenen burgers, waaronder ongeveer zes miljoen Joden en tussen de 500.000 en 1.500.000 Roma.