Alpen
English: Alps

Zie artikelDit artikel beschrijft de bergketen de Alpen. Voor de gelijknamige plaats in Duitsland, zie Alpen.
Alpen
Alpenrelief 01.jpg
Hoogste puntMont Blanc (4810 m)
Lengte1200 km
Breedte150-250 km
Oppervlakte200.000 km²
LocatieFrankrijk, Monaco, Italië, Zwitserland, Oostenrijk, Slovenië, Duitsland en Liechtenstein, eventueel Hongarije
Coördinaten46° 0′ NB, 10° 0′ OL
Foto's
Mont Blanc
Mont Blanc
Satellietfoto van de Alpen uit 2002
Satellietfoto van de Alpen uit 2002
Portaal  Portaalicoon  Aardwetenschappen
Alpen

De Alpen (van Latijn Alpes, van de stam alb- = wit) zijn een bergketen in Europa, die zich uitstrekt van de Franse Middellandse Zeekust in het zuidwesten tot de Pannonische vlakte in het oosten. De oppervlakte van het gebergte is meer dan 200.000 km². De Alpen spreiden zich over acht staten: Oostenrijk (29%), Italië (27%), Frankrijk (21%), Zwitserland (13%), Duitsland (5,8%), Slovenië (3,5%), Liechtenstein (0,08%) en Monaco (0,001%). Echter kan gesteld worden dat Hongarije hier ook toe behoort, aangezien het op zijn grens gelegen Ödenburgergebergte ook wel tot de Alpen wordt gerekend. In totaal wonen er tegen de 13 miljoen mensen in de gehele Alpen.

De Alpen worden begrensd door de Golf van Genua, de Rhônevlakte, de Povlakte, de Zwitserse Hoogvlakte, het Alpenvoorland van Beieren en de Kleine Hongaarse Laagvlakte. De boog van de Alpen begint bij de Golf van Genua, waar het gebergte oostwaarts overgaat in de Apennijnen. Vanaf hier loopt het gebergte naar het noorden, om dan oostwaarts rond de Povlakte om te buigen. In deze ombuiging komen de Alpen samen met de Jura om dan verder naar het oosten geleidelijk lager te worden. Bij Wenen zijn de Alpen gescheiden van de geologisch verwante Karpaten door het Bekken van Wenen.

Slechts in het westen van de Alpen liggen toppen boven de 4000 meter. De hoogste top is de Mont Blanc (4810 m) en daarnaast zijn er 128 toppen hoger dan 4000 meter. De Alpen is een relatief jong gebergte, gevormd tijdens de Alpiene orogenese in het Tertiair. In de Alpen ontspringen vele grote rivieren van Europa, zoals de Rhône, de Rijn, de Po en de Inn.

De Alpen vormen een belangrijke klimatologische en geografische barrière in Europa. Ze vormen de waterscheiding tussen het noorden en zuiden van Europa en scheiden het mediterrane klimaat van Zuid-Europa van de door de Atlantische Oceaan beïnvloede gematigde klimaten van Noord- en Midden-Europa. Sinds de prehistorie vormen de Alpenpassen belangrijke verbindingen tussen Zuid- en Noord-Europa.