Dertigjarige Oorlog

Dertigjarige Oorlog
De inname van Maagdenburg in 1631 staat symbool voor de verwoestingen tijdens de oorlog.
De inname van Maagdenburg in 1631 staat symbool voor de verwoestingen tijdens de oorlog.
Datum1618-1648
LocatieVoornamelijk het Heilige Roomse Rijk
ResultaatKeizerlijke nederlaag
Casus belliPraagse Defenestratie
VerdragVrede van Westfalen
Strijdende partijen
Boheems-Paltische fase (1618–1625)
Banner of the Bohemian Coat of Arms.svg Koninkrijk Bohemen
Coat of arms of Transylvania.svg Transsylvanië
Banner of the Palatinate.svg De Palts
Gesteund door:
Prinsenvlag.svg Republiek
Flag of England.svg Engeland
Ottoman flag.svg Ottomaanse Rijk
Banner of the Holy Roman Emperor (after 1400).svg Keizerlijken
Flag of Cross of Burgundy.svg Spaanse Rijk
Flag of Electoral Saxony.svg Saksen
Catholic League (Germany).svg Katholieke liga
Deense fase (1625–1629)
Flag of Denmark.svg Denemarken
Gesteund door:
Prinsenvlag.svg Republiek
Flag of England.svg Engeland
Banner of the Holy Roman Emperor (after 1400).svg Keizerlijken
Catholic League (Germany).svg Katholieke liga
Zweedse fase (1630–1635)
Sweden-Flag-1562.svg Zweden
Flag of Electoral Saxony.svg Saksen
Kriegsflagge Kur-Brandenburgische Flotte.svg Brandenburg
Banner of the Holy Roman Emperor (after 1400).svg Keizerlijken
Flag of Cross of Burgundy.svg Spaanse Rijk
Catholic League (Germany).svg Katholieke liga
Franse fase (1635–1648)
Pavillon royal de la France.svg Frankrijk
Sweden-Flag-1562.svg Zweden
Banner of the Holy Roman Emperor (after 1400).svg Keizerlijken
Flag of Cross of Burgundy.svg Spaanse Rijk
Gevechten in de Dertigjarige Oorlog
Boheemse Opstand (1618 - 1620)
Pilsen · Záblati · Witte Berg
Paltsische fase (1620 - 1624)
Mingolsheim · Wimpfen · Höchst · Fleurus · Stadtlohn
Deense fase (1625 - 1629)
Dessau · Lutter · Stralsund · Wolgast
Zweedse fase (1630 - 1635)
Frankfurt · Maagdenburg · Werben
1ste Breitenfeld · Bamberg · Rain · Wiesloch · Alte Veste · Lützen · Oldendorf · Nördlingen
Zweeds-Franse fase (1635 - 1648)
Wittstock · Rheinfelden · La Marfée · Honnecourt 2de Breitenfeld · Rocroi · Tuttlingen · Freiburg Jüterbog · Jankau · Mergentheim · Allerheim Zusmarshausen · Praag

De Dertigjarige Oorlog (1618–1648) was een grootschalig conflict waar de meeste Europese mogendheden bij betrokken waren. Hoofdoorzaak was niet machtslust, maar de spanningen tussen katholieke en gereformeerde staten. De oorlog woedde voornamelijk in het Heilige Roomse Rijk, de Spaanse Nederlanden, Noord-Spanje en Noord-Italië. Ook waren er zeeslagen op de Middellandse Zee en in de Golf van Biskaje.

Het conflict begon toen de katholieke staten Spanje en Oostenrijk de gereformeerde staten in het noorden van het Heilige Roomse Rijk veroverden (Boheems-Paltse en Noord-Duitse/Deense fase). Zweden maakte dit ongedaan (Zweedse fase). Frankrijk veroorzaakte een nieuwe fase (Franse fase) om Spanje en Oostenrijk te verzwakken, wat ruimschoots lukte (Spaanse en eindfase). De Vrede van Westfalen bracht een einde aan de oorlog.